İçeriğe geç

Kelime listeleriTürkçe Güncelleme:

Okuma metinleri: sesli, sorulu ve yazdırılabilir

Okuma metinleri: 7 alıştırma sayfası ve 6 kısa okuma metni ve 18 anlama sorusu. Sayfada her cümlede ses, okuma kronometresi ve yazdırılabilir bir çalışma kâğıdı var.

sayfa
7
metin
6
soru
18
sesli
🔊
yazdırılabilir
🖨

Öyküler, hayvanlar ve doğa üzerine bilgi metinleri, bir tarif: birkaç dakikada okunacak kısa metinler. Metni cümle cümle dinleyin, çocuk sesli okusun, sonra soruları birlikte cevaplayın; her cevabın metnin hangi cümlesinden geldiği gösterilir.

Bütün listeler

Okuma ve anlama metinleri

Metni sesli okuyun ya da cümle cümle dinleyin, sonra soruları yanıtlayın. Kronometreyle çocuğunuzun dakikada kaç kelime okuduğunu ölçüp haftadan haftaya karşılaştırabilirsiniz.

Yağmurdan Sonra

Sabah yağmur yağdı, sokaklar ıslandı. Öğleden sonra güneş bulutların arasından çıktı. Elif çizmelerini giydi ve bahçeye koştu. Su birikintilerinin üstünden zıplayarak geçti. Gökyüzünde renk renk bir gökkuşağı belirdi. Elif hemen annesini çağırdı, gökkuşağını birlikte uzun uzun izlediler.

37 kelime

Sorular

  1. Sabah hava nasıldı?

  2. Elif ayağına ne giydi?

  3. Elif annesini neden çağırdı?

Karıncaların Yolu

Karıncalar küçük ama çok çalışkan böceklerdir. Yuvalarında birlikte yaşarlar ve işleri paylaşırlar. Bazıları yiyecek taşır, bazıları yuvayı temizler. Bir karınca yiyecek bulunca yuvaya dönerken yere koku bırakır. Diğer karıncalar bu kokuyu izleyerek yiyeceğe ulaşır. Bu yüzden karıncaları çoğu zaman bir sıra hâlinde yürürken görürüz.

44 kelime

Sorular

  1. Karıncalar nerede birlikte yaşar?

  2. Yiyecek bulan karınca yere ne bırakır?

  3. Karıncalar neden sıra hâlinde yürür?

Kayıp Eldiven

Kerem okuldan dönerken bir eldiveninin eksik olduğunu fark etti. Geldiği yoldan geri yürüdü ve her yere dikkatle baktı. Parktaki bankın üstünde mavi bir şey gördü. Yaklaşınca bunun kendi eldiveni olduğunu anladı. Bu kez eldivenlerini cebine koydu ve eve neşeyle yürüdü.

40 kelime

Sorular

  1. Kerem neyini kaybetmişti?

  2. Eldiveni nerede buldu?

  3. Eldiven ne renkti?

Limonata Tarifi

Limonata yapmak için üç limon, bir sürahi su ve biraz şeker gerekir. Önce bir büyüğünden limonları ikiye kesmesini iste. Sonra limonları sıkıp suyunu sürahiye dök. Sürahiyi soğuk suyla doldur ve şekeri ekle. Kaşıkla iyice karıştır ki şeker erisin. Tadına bak; ekşi gelirse bir kaşık daha şeker ekleyebilirsin.

47 kelime

Sorular

  1. Limonata için kaç limon gerekir?

  2. Limonları kim kesmeli?

  3. Limonata ekşi gelirse ne yapılır?

Dedemin Bahçesi

Dedemin köyde küçük bir bahçesi var. Bahçede domates, biber ve fasulye yetiştiriyor. Yaz gelince her sabah erkenden kalkıp bitkileri suluyor. Ben de ona yardım etmeyi çok seviyorum. Geçen hafta kendi ektiğim biberlerden ilk kez topladım. Akşam yemeğinde o biberleri hep birlikte yedik.

42 kelime

Sorular

  1. Dedenin bahçesi nerede?

  2. Dede bitkileri ne zaman suluyor?

  3. Anlatan çocuk neden çok mutlu olmuş olabilir?

Kirpi

Kirpinin sırtı sivri dikenlerle kaplıdır. Tehlike sezince top gibi kıvrılır ve dikenlerini dikleştirir. Kirpiler çoğunlukla geceleri dolaşır, gündüz saklanıp uyur. Böcek, solucan ve salyangoz yiyerek beslenirler. Soğuk kış aylarını kış uykusunda geçirirler.

32 kelime

Sorular

  1. Kirpinin sırtında ne vardır?

  2. Kirpi tehlike sezince ne yapar?

  3. Kirpiler kışı nasıl geçirir?

Kısa cevap

Çocukla kısa bir okuma metni nasıl çalışılır?

Kısa bir okuma metni üç adımda en iyi sonucu verir. Okumadan önce başlığa birlikte bakıp metnin neyi anlatabileceğini konuşun. Okurken çocuk metni sesli okusun; takıldığında hemen söylemeyin, denemesi için birkaç saniye tanıyın. Okuduktan sonra soruları cevaplayın ve cevabı ezberden değil, metindeki cümleyi bularak verin. Aynı metni farklı günlerde iki üç kez okumak okumanın daha akıcı olmasına yardım eder.

  • Okuduğunu anlamak iki beceriye birlikte dayanır: kelimeleri rahat çözmek ve okunan dili anlamak.
  • Aynı metni tekrar tekrar okumak, akıcılık çalışmalarında en sık kullanılan yöntemlerden biridir.
  • Akıcılık çoğunlukla bir dakikada sesli ve doğru okunan kelime sayısıyla izlenir.
  • Metni önce dinlemek, yavaş okuyan bir çocuğun da metni anlayıp sorulara katılmasını sağlar.

Bilmeniz gerekenler: okuma metinleri

Bu sayfadaki ve alt sayfalardaki bütün metinler buraya özel yazıldı: kısa öyküler, hayvanlar ve doğa üzerine bilgi metinleri, tarif ve yönergeler. Her metnin altında üç seçenekli iki ila dört soru var; kontrol edince her soru cevabın metnin hangi cümlesinden geldiğini açıklar. 1. sınıf okuma metinleri dört beş kısa cümleden oluşur; 2. sınıf ve 3. sınıf okuma metinleri daha uzundur ve biraz daha düşünmeyi ister. Okuduğunu anlama metinleri «neden» sorularıyla metinde açıkça yazanın bir adım ötesine geçer; akıcı okuma metinleri ise tekrar tekrar okumak için kısa ve basamaklı metinlerdir.

Her metin cümle cümle dinlenebilir: okunan cümle metinde işaretlenir, çocuk duyduğunu gözüyle izler. Kronometre için çocuk metni sesli okur, siz başlatıp bitince durdurursunuz; sayfa metindeki bütün kelimeleri süreye böler ve dakikada okunan kelimeyi gösterir. Dakikada doğru okunan kelimeyi bulmak isterseniz okurken yanlış okunan kelimeleri sayın ve toplamdan çıkarın. Türkçe için bu sayfada bir hedef sayı vermiyoruz: güvenilir bir kaynağa dayandıramadığımız bir eşik yerine çocuğu kendi önceki okumasıyla, aynı metni birkaç gün arayla okuyarak karşılaştırın.

Okumakta zorlanan bir çocuk için metni önce dinlemek, her kelimede takılmadan öyküyü anlamasını ve sorulara katılmasını sağlar. Bu metne erişim sağlar ama kelimeleri çözmeyi öğretmez: o, sesler, hece tablosu ve kelimeleri hecelerine ayırma çalışmalarıyla gelişir. Düzenli çalışmaya rağmen okuma zorluğu sürüyorsa ücretsiz tarama testi önce hangi beceriye çalışılacağını görmeye yardım eder; tanı değildir, tanıyı yalnızca uzman koyar.

Etkinlikler: okuma metinleri

  • Bir metin, üç gün

    Birinci gün çocuk metni dinler ve soruları cevaplar. İkinci gün kronometreyle sesli okur. Üçüncü gün yeniden okur ve sonucu karşılaştırır: çoğu zaman daha rahat ve daha az takılarak okuduğunu ekranda kendisi görür.

  • Başlıktan tahmin

    Okumadan önce metni kapatın, yalnızca başlığı okuyun. Çocuğa ne olacağını ya da ne öğreneceğini sorun. Okuduktan sonra tahminiyle metni karşılaştırın. Okumadan önce düşünmek, dikkatle okumaya yardım eder.

  • Cevabın altını çiz

    Sayfayı «Yazdır» düğmesiyle kâğıda alın. Çocuk her sorunun cevabını veren cümlenin altını çizsin. Böylece tahmin etmek yerine bilgiyi metinde aramayı öğrenir.

Sık sorulan sorular

Okuma metni nedir?

Çocuğun bir oturuşta yorulmadan okuyabileceği kısa bir metindir: birkaç cümleden iki üç paragrafa kadar. Öykü, bilgi metni, tarif ya da yönerge olabilir. Kısa olduğu için tekrar okunabilir ve sorular metnin ipini kaybetmeden cevaplanabilir.

Çocuk günde ne kadar okumalı?

Her çocuk için geçerli tek bir süre yok. Başlangıç için her gün on, on beş dakika bir yetişkinle sesli okumak, hafta sonu uzun bir oturumdan daha iyi bir alışkanlıktır. Çocuk yorulursa durup ertesi gün devam etmek daha iyidir.

Okuma akıcılığı nasıl ölçülür?

En yaygın yol çocuğun bir dakikada sesli ve doğru okuduğu kelimeleri saymaktır; takılmadan ve uygun vurguyla okuması da akıcılığın parçasıdır. Her metnin kronometresi süreyi tutar ve dakikada okunan kelimeyi hesaplar. Bu sayıyı başka çocuklarla değil, çocuğun aynı metni daha önceki okumasıyla karşılaştırın.

Çocuğum akıcı okuyor ama okuduğunu anlamıyor, ne yapmalıyım?

Metin hakkında sesli konuşun: ne oldu, kim vardı, neden öyle oldu? Cevabı ezberden vermek yerine metindeki cümleyi bulmasına yardım edin. Ona biraz daha zor metinler okuyup üzerine sohbet etmek de işe yarar; anlama büyük ölçüde kelime bilgisine ve konuşma diline dayanır.

Metni dinlemek okumanın yerini tutar mı?

Dinlemek metni anlamaya ve yeni kelimeler öğrenmeye yardım eder, yavaş okuyan çocuğun sorulara katılmasını sağlar. Ama kelimeleri okumayı öğretmez; bunun için sesler, heceler ve sesli okuma pratiği gerekir. En iyisi ikisini birleştirmek: önce dinlemek, sonra okumak.

Metinleri yazdırabilir miyim?

Evet. Her sayfadaki «Yazdır» düğmesi metinleri ve işaretleme kutulu soruları bir çalışma kâğıdı olarak verir.

Çalışmaya devam edin

Kaynaklar

  1. Gough PB, Tunmer WE (1986). Decoding, reading, and reading disability. Remedial Spec Educ, 7(1), 6-10.
  2. Therrien WJ (2004). Fluency and comprehension gains as a result of repeated reading: a meta-analysis. Remedial Spec Educ, 25(4), 252-261.
  3. Kuhn MR, Stahl SA (2003). Fluency: a review of developmental and remedial practices. J Educ Psychol, 95(1), 3-21.