İçeriğe geç

Kelime listesiTürkçe Güncelleme:

C sesi etkinlikleri

C sesi: dikte için 7 cümle, 32 kelime (3 grupta), hecelerine ayrılmış hâlde (1 ile 4 heceli arası) ve dokununca seslenen 16 hecelik bir hece tablosu. Sayfada her kelimede ses, kelime kelime düzeltme, 3 oyun ve yazdırılabilir bir çalışma kâğıdı var.

dikte cümlesi
7
kelime
32
grup
3
hece / kelime
1–4
oyun
3

Disleksili çocuklar için ücretsiz okuma oyunu

Sesli dikte

Dinle, yaz ve kontrol et: doğru yazdığın kelimeler yeşil, hatalı olanlar kırmızı olur. İstediğin kadar yeniden dinleyebilirsin.

  • Ücretsiz
  • Tarayıcıda
  • İndirme yok
  • Kayıt yok
  • 7 tur
  • sesli
Dikte metni (yetişkin için)
  1. Cam kırıldı.
  2. Gece oldu.
  3. Ceket mavi.
  4. Civciv sarı.
  5. Böcek küçük.
  6. Cebim dolu.
  7. Karınca yürüdü.

Cam, gece, böcek: c sesini kelimenin başında ve ortasında dinleyin, ca ce cı ci hecelerini okuyun. Türkçe kelimeler c ile bitmez; ağaç → ağacı gibi kelimelerde c'nin nereden geldiğini görün.

C hece tablosu: ca ce cı ci co cö cu cü

Dinlemek için heceye dokunun.

c
-c

Liste: c sesi (32 kelime)

Dinlemek için kelimeye dokunun.

c sesi başta

c sesi ortada

Sonda ç, ek gelince c

Hecelerine ayrılmış kelimeler: c sesi

Disleksili çocuklar için ücretsiz okuma oyunu

Oyun: dinle ve bul

Listeden bir kelime dinle ve onu birbirine benzeyen dört kelimenin arasında bul. Sekiz tur, yaklaşık iki dakika.

  • Ücretsiz
  • Tarayıcıda
  • İndirme yok
  • Kayıt yok
  • 8 tur
  • yaklaşık 2 dk
  • sesli

Disleksili çocuklar için ücretsiz okuma oyunu

Oyun: hecelerden kelimeyi kur

Kelimeyi dinle ve hece kartlarını doğru sıraya diz. Altı tur.

  • Ücretsiz
  • Tarayıcıda
  • İndirme yok
  • Kayıt yok
  • 6 tur
  • sesli

Kısa cevap

C sesi etkinlikleri nelerdir?

C sesi etkinlikleri, c'nin başta (cam, ceket) ve ortada (gece, böcek) geçtiği kelimeleri dinleyip okumayı, c'yi sekiz ünlüyle birleştiren heceleri (ca ce cı ci co cö cu cü) çalışmayı ve c'li cümlelerle dikte yazmayı kapsar. C, çengelli ç ile karışır: ikisi aynı yerde söylenir, c'de ses telleri titrer.

  • C, 2024 Türkçe öğretim programında 4. harf grubundadır (ç, b, g, c, ş); eski programda da 4. gruptaydı.
  • Türkçede c, İngilizcedeki gibi "k" ya da "s" okunmaz; her zaman cam'daki sestir.
  • Türkçe kelimeler c ile bitmez; sonda ç yazılır, ek gelince c olur: ağaç → ağacı.
  • C ile ç'yi ayıran tek görsel fark ç'nin altındaki çengeldir.

Bilmeniz gerekenler: c sesi

Türkçede c her zaman aynı okunur: cam, ceket, gece. İngilizce ya da başka dillerle tanışmış çocuk bazen c'yi "k" diye okumaya çalışır; Türkçede böyle bir değişim olmadığını söylemek yeterlidir. Asıl karışıklık ç iledir: iki harf aynı yerde söylenir, c'de ses telleri titrer, ç'de titremez; yazıda da tek fark çengeldir. Çam–cam, çan–can çiftleri bu farkı gösterir (ç sesi).

Türkçe kelimeler c ile bitmez. Ağaç, havuç, ilaç gibi kelimeler ç ile biter; ünlüyle başlayan bir ek gelince ç, c'ye döner: ağacı, havucu, ilacı. Listedeki son satır bu değişimi gösteriyor. Ek tarafında da c ile ç yer değiştirir: gazete-ci ama kitap-çı; sert ünsüzden sonra c, ç olur.

C ile başlayan daha çok kelime için c ile başlayan kelimeler sayfasına bakın. C, 2024 Türkçe öğretim programında 4. grup harfler arasındadır (ç, b, g, c, ş); ç ile aynı grupta öğretilir. Eski programda da dördüncü gruptaydı.

Okuma cümleleri: c sesi

  1. Gece pencereden ay görünüyor.
  2. Civciv annesinin peşinden gidiyor.
  3. Ceketimin cebinde bir ceviz var.
  4. Karınca küçük bir böceği taşıyor.
  5. Cumartesi caddede yürüdük.
  6. Annem tencereyi ocağa koydu.

Etkinlikler: c sesi

  • Cam mı çam mı?

    Cam, çam, can, çan kelimelerini dinletin. Çocuk c duyarsa çengelsiz kartı, ç duyarsa çengelli kartı kaldırsın. Sonra her kelimeyi yazıp çengeli kontrol etsin.

  • Ağacı bul

    Ağaç, havuç, ilaç, taç kelimelerini söyleyin. Çocuk sonlarına "-ı" ya da "-u" ekleyip söylesin ve sondaki ç'nin c'ye döndüğünü yazarak görsün.

  • Bilmece saati

    Listedeki kelimelerden biri için kısa bir bilmece söyleyin: "Sekiz ayağı var, ağ örer, adı ne?" Çocuk cevabı bulup listede dinlesin, sonra kendi bilmecesini sorsun.

Sık sorulan sorular

C sesi hangi harf grubunda?

2024 Türkçe öğretim programında 4. harf grubunda: ç, b, g, c, ş. Eski (2018) programda da 4. gruptaydı.

C ile başlayan kelimeler nelerdir?

Cam, cep, ceket, cetvel, ceviz, civciv, cüzdan, ceylan, cevap, cami, cumartesi, cadde. Hepsi yukarıdaki listede sesli.

C ile biten kelime var mı?

Türkçe kelimeler c ile bitmez; sonda ç yazılır (ağaç, havuç). Ünlüyle başlayan bir ek gelince ç, c olur: ağacı, havucu, ilacı.

Çocuğum c ile ç'yi karıştırıyor, ne yapmalı?

Önce kulakla: elini boğazına koyup c'de titreşimi, ç'de sessizliği hissetsin. Sonra gözle: yazdıktan sonra çengeli kontrol ettirin. Cam–çam, can–çan gibi çiftleri yan yana okumak ayrımı kalıcı yapar.

Çalışmaya devam edin

Kaynaklar

  1. T.C. Millî Eğitim Bakanlığı (2024). İlkokul Türkçe Dersi Öğretim Programı (1, 2, 3 ve 4. Sınıflar). Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli.
  2. Ehri LC, Nunes SR, Willows DM, Schuster BV, Yaghoub-Zadeh Z, Shanahan T (2001). Phonemic awareness instruction helps children learn to read: evidence from the National Reading Panel's meta-analysis. Read Res Q, 36(3), 250-287.